*Wad goet van jouw!*

Het ex-fokschaapkofschip

Het ex-fokschaapkofschip

Ik hoor je gelijk denken: haha, wad goet van jouw, daar klopt geen houdt van! Ja, dat klopd, maar dat was dan ook alleen om even je aandacht te trekken ;-). Eerder dit jaar schreef ik al over het gebruik van “hun” en “hen”, omdat het mij opviel dat veel mensen, jong en oud, dit niet juist gebruiken. Ik ben ook niet perfect, laat dat helder zijn. Ik maak ook fouten. Ik begon wel te denken: hoe zat dat ook alweer met het gebruik van -d, -t en -dt?! Ik heb het uitgezocht en ook jij zult vanaf nu 90% minder fouten maken bij het vervoegen van werkwoorden dan dat je daarvoor deed. Focus please….

Verwijder de schors tot de stam overblijft

O ja, wat was dat ook alweer met die stam en met dat kofschip? Uhm, hoorde er ook geen ex-fokschaap in dat regeltje? Als de laatste letter (uitgezonderd de klinkers) van de stam daarin voorkomt, eindigt het voltooid deelwoord toch op een -t?! Verwarrend, maar vanaf NU NIET MEER!! De stam houd je over als je een werkwoord (zoals “lopen”, “bezorgen” en “zalven”) neemt en daar -en vanaf haalt. Je krijgt de ik-vorm geserveerd. Voor de hij-vorm plak je er een altijd een -t achter. Hieronder zie je hoe je deze werkwoorden vervolgens vervoegt in tegenwoordige tijd:

Werkwoorden vervoegen

Lopen is zoals je ziet niet moeilijk, een bekend werkwoord. Alleen is “ik lop” niks, dus wordt de ik-vorm: ik loop. Bij bezorgen, houd je door -en eraf te halen “bezorg” over, wat eindigt op de letter -g. Die komt niet voor in de woorden kofschip en ex-fokschaap. Vandaar dat het voltooid deelwoord eindigt met een -d: bezorgd. Zalven is een stapje moeilijker. Als je de stam wilt hebben, haal je -en eraf, maar houd je “zalv” over. Bij de ik-vorm schrijf je wel: ik zalf. Uit dit laatste blijkt dat de ik-vorm niet gelijk is aan de stam, want het voltooid deelwoord van zalven is gezalfd, terwijl de -f van zalf in het kofschip voorkomt. De stam blijft “zalv” en aangezien de -v niet voorkomt in het kofschip, eindigt het voltooid deelwoord dus gewoon op een -d.

Verleden tijd en sterke werkwoorden

Maar hoe zit dat dan met de verleden tijd? En met sterke werkwoorden? Bovenstaande regels (bij het ex-fokschaapkofschip) gebruik je ook bij het vervoegen van werkwoorden in de verleden tijd. Denk bijvoorbeeld aan “zalven” en “werken”. Zogenaamde sterke werkwoorden, als “lopen” en “zijn”, weer niet. Sterke werkwoorden zijn werkwoorden die in bijna elke vorm weer anders geschreven worden en voegen zich niet persé naar de standaard regeltjes, “uitzonderingen”. Zij hebben dus een eigen manier van vervoegen:

werkwoorden vervoegen 2

Whad goot of you!

Tegenwoordig worden er ook steeds meer Engelse werkwoorden gebruikt, vooral door jongeren. Op het eerste gezicht merk je er in de spraak weinig van, maar het vervoegen van deze werkwoorden gebeurt, wat je misschien niet zou verwachten, geheel volgens de Nederlandse regeltjes. Je kunt hierbij denken aan woorden als “daten” “deleten” en “douchen”. Maar douchen is toch geen Engels, maar Frans woord? Klopd weer! Alleen eindigt de stam van “douchen” (douch), op een zogenaamde Engelse s-klank. Dat betekent dat dat voldoet aan het ex-fokschaapkofschip en dus vervoegd wordt met een -t.

Engelse werkwoorden

 Jouw dubbel D, is die van jou?!

Je hebt ook nog werkwoorden die in de stam (nadat de -en eraf is gehaald), eindigen op een -d of een -t. Voorbeelden zijn wachten en laden. Ik wacht en ik laad. In de verleden tijdsvervoeging resulteert dat in ik wachtte en ik laadde. Dubbel T en dubbel D. Dan rest mij nog een kleine uitleg over jouw en jou. Jouw, schrijf je als “iets” van jouw is (bezit). Jou schrijf je als het over de ander gaat die op dat moment als meewerkend voorwerk fungeert. Ik houd van jou. Ik vind jouw Nederlandse werkwoordsvervoeging top! Wat goed van jou! En nu jij! Succes 🙂

Léon Oele

3 Comments on “*Wad goet van jouw!*

  1. Pingback: *Me verhaaltje over Hun en Hen* – Info-Pro on the go

  2. Pingback: *Alweer een jaar online! :-)* – Info-Pro on the go

Wat vind jij?

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers liken dit: